Tìm hiểu một số kỹ thuật hoàn thiện trên mặt số đồng hồ

Tóm tắt nội dung chính

• Guilloche: Kỹ thuật chạm khắc các họa tiết hình học lặp đi lặp lại siêu nhỏ trên mặt số kim loại bằng cỗ máy tiện Rose Engine truyền thống.
• Xà cừ (Mother of Pearl): Sử dụng lớp vỏ lấp lánh của ngọc trai để tạo ra các mặt số độc bản, thay đổi màu sắc theo góc nhìn và ánh sáng.
• Tráng men (Enamel): Nghệ thuật nung bột thủy tinh ở nhiệt độ trên 800°C để tạo ra bề mặt bóng bẩy, giữ màu sắc vĩnh cửu bất chấp sự tàn phá của thời gian.
• Vẽ tiểu họa (Miniature Painting): Kỹ thuật vẽ tay các bức tranh nghệ thuật siêu vi dưới kính hiển vi, thường chỉ xuất hiện trên các phiên bản đồng hồ độc bản (Bespoke).

Đối với một cỗ máy thời gian, nếu bộ máy cơ khí (Movement) được ví như "trái tim" đập bền bỉ, thì mặt số (Dial) chính là "gương mặt" đại diện cho linh hồn và đẳng cấp của người đeo. Để tạo ra những gương mặt tuyệt mỹ ấy, các nghệ nhân chế tác (dial maker) đã phải dành hàng trăm giờ lao động miệt mài, áp dụng những kỹ thuật thủ công lâu đời và phức tạp bậc nhất.

Hãy cùng bước vào thế giới Haute Horlogerie (Chế tác đồng hồ cao cấp) để giải mã 4 kỹ thuật trang trí mặt số kinh điển đang thống trị thế giới thời gian.

1. Họa tiết Guilloche: Vũ điệu của những đường nét hình học

Guilloche (hay còn gọi là Engine Turning) là một trong những kỹ thuật trang trí lâu đời và mang tính biểu tượng nhất, thường xuất hiện trên các dòng đồng hồ Classic thanh lịch. Kỹ thuật này sử dụng một cỗ máy tiện thủ công (Rose Engine) để khắc lên bề mặt kim loại những đường vân hình học đan xen, lặp đi lặp lại với độ chính xác đến từng phần trăm milimet.

Sự kỳ diệu của Guilloche nằm ở khả năng bắt sáng. Những họa tiết kinh điển như Clous de Paris (đinh nhọn), Sunburst (tia nắng) hay Barleycorn (hạt lúa mạch) không chỉ tạo chiều sâu 3D lôi cuốn mà còn giúp mặt số thay đổi diện mạo ở mọi góc nhìn. Ngày nay, dù máy móc CNC hiện đại có thể dập họa tiết Guilloche hàng loạt, nhưng kỹ thuật khắc tay truyền thống (Hand-Guilloche) vẫn luôn là báu vật được giới mộ điệu săn lùng.

→ Đọc thêm: Tìm hiểu chi tiết về họa tiết Guilloche trên đồng hồ tại đây

2. Mặt số Xà cừ (Mother of Pearl): Vẻ đẹp độc bản từ đại dương

Nếu Guilloche là đỉnh cao của sự chính xác toán học, thì mặt số Xà cừ (Mother of Pearl - MOP) lại là món quà vô giá đầy ngẫu hứng của thiên nhiên. Xà cừ được khai thác từ lớp lót bên trong của vỏ trai, sò hoặc ngọc trai tự nhiên.

Điểm đắt giá nhất của mặt số Xà cừ là tính "độc bản" (One-of-a-kind). Sẽ không bao giờ có hai chiếc đồng hồ xà cừ giống nhau hoàn toàn 100% trên thế giới. Tùy thuộc vào nguồn gốc vỏ trai và góc độ ánh sáng chiếu vào, mặt số sẽ tỏa ra những ánh vân ngũ sắc lấp lánh cực kỳ quyến rũ. Tuy nhiên, việc chế tác xà cừ vô cùng rủi ro vì vật liệu này cực kỳ giòn và dễ vỡ vụn dưới áp lực cắt gọt.

→ Đọc thêm: Mặt số xà cừ trên đồng hồ được làm ra như thế nào?

3. Nghệ thuật Tráng men (Enamel): Thử thách của lửa và thời gian

Trong thế giới chế tác xa xỉ, Tráng men (Enamel) được mệnh danh là kỹ thuật thách thức cả thời gian và ngọn lửa. Quá trình này đòi hỏi nghệ nhân phải rắc bột thủy tinh silica mịn lên mặt số bằng đồng hoặc vàng, sau đó đưa vào lò nung ở nhiệt độ từ 800°C đến 1200°C (Grand Feu Enamel).

Mỗi mặt số phải trải qua hàng chục lần nung và làm nguội liên tục. Chỉ một chút sai sót về nhiệt độ, mặt số sẽ lập tức nứt vỡ hoặc nổi bọt khí, buộc nghệ nhân phải làm lại từ đầu. Tỷ lệ thất bại cực kỳ cao khiến đồng hồ mặt men luôn có mức giá đắt đỏ. Đổi lại, lớp men sau khi hoàn thiện sẽ mang một vẻ đẹp sáng bóng như gốm sứ và đặc biệt không bao giờ bị phai màu hay oxy hóa dù trải qua hàng thế kỷ.

→ Đọc thêm: Mặt số tráng men là gì? Tại sao mặt số tráng men lại đặc biệt?

4. Vẽ tiểu họa (Miniature Painting): Tuyệt tác nghệ thuật độc bản

Kỹ thuật Vẽ tiểu họa là cấp độ cao nhất của cá nhân hóa, biến mặt số đồng hồ thành một bức toan vẽ tranh siêu nhỏ (chỉ khoảng 3-4cm). Bằng việc sử dụng những chiếc cọ vẽ đôi khi chỉ có đúng 1 sợi lông tơ, các nghệ nhân phải nín thở và làm việc liên tục dưới kính hiển vi quang học cường độ cao để chấm từng điểm màu.

Nói đến nghệ thuật này, không thể không nhắc tới Andre Martinez - một trong những bậc thầy vẽ tiểu họa vĩ đại nhất của nền công nghiệp đồng hồ Thụy Sĩ. Ông đã cống hiến cả cuộc đời để tạo ra những kiệt tác mặt số rực rỡ, tái hiện các bức tranh phong cảnh, thần thoại hay động vật với độ chi tiết đến kinh ngạc.

Những mặt số được tạo ra bởi các nghệ nhân như Andre Martinez không chỉ là công cụ xem giờ, mà là những tác phẩm nghệ thuật vô giá mang giá trị sưu tầm vượt thời gian. Để chiêm ngưỡng vẻ đẹp thực tế và cảm nhận chiều sâu của từng kỹ thuật chế tác mặt số, quý khách có thể ghé thăm trực tiếp 5 showroom tại Hà Nội và TP.HCM.

Với tư cách là đại lý ủy quyền chính thức, chúng tôi tự hào mang đến bộ sưu tập đa dạng từ những đường vân Guilloche cổ điển trên Longines, Tissot, Frederique Constant đến mặt số xà cừ lấp lánh của Seiko, Citizen... giúp bạn dễ dàng tìm thấy một "gương mặt" đồng điệu với phong cách cá nhân.